Thứ tư, 17/09/2014 - 4 giờ 30
Liên kết website
 
Giáo dục  
Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Nguyễn Vinh Hiển:
Sẽ mở rộng đánh giá chất lượng giáo dục theo chuẩn mực quốc tế
Thứ bảy, 14/12/2013 20 giờ 48 GMT+0

 

Nghị quyết Đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục và đào tạo vừa được ban hành, trong đó xác định Đổi mới công tác thi cử, kiểm tra, đánh giá là giải pháp đột phá. Làm thế nào để đánh giá đúng năng lực học sinh và chất lượng giáo dục Việt Nam ? Điều quan trọng là việc đánh giá chất lượng học sinh phải đảm bảo khách quan, chính xác, trung thực và được quốc tế thừa nhận. Để thông tin thêm về việc này, nhân dịp lần đầu tiên Việt Nam tham gia đánh giá chất lượng học sinh phổ thông quốc tế (PISA) và được xếp thứ hạng cao, phóng viên TTXVN đă có cuộc trao đổi với Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Nguyễn Vinh Hiển.

* Thưa Thứ trưởng, ông có thể cho biết ư nghĩa của việc tổ chức đánh giá chất lượng giáo dục quốc tế PISA công bố xếp hạng năng lực học sinh Việt Nam đạt thứ hạng cao trên thế giới vừa qua?

- Việt Nam đă bước vào hội nhập quốc tế nên cũng cần phải biết năng lực học sinh của ḿnh có thể tham gia vào quá tŕnh hội nhập được không khi các em sẽ trở thành những người lao động trong điều kiện thế giới phẳng như hiện nay. Ḿnh rất cần phải biết học sinh Việt Nam có năng lực như thế nào để biết rơ điểm yếu kém sẽ bồi dưỡng, khắc phục, t́m cách vượt qua để tŕnh độ học sinh của Việt Nam cũng phải tương đương với các nước trong khu vực và quốc tế. Chính v́ vậy Việt Nam đă tham gia chương tŕnh đánh giá học sinh quốc tế PISA.

Trên thế giới có nhiều chương tŕnh đánh giá học sinh nhưng PISA là chương tŕnh hiện đại, đảm bảo tính khách quan, trung thực hơn cả và được thiết kế bởi Hiệp hội các nước phát triển OECD nên tính khách quan, đúng đắn đảm bảo tốt hơn là lư do để Việt Nam tham gia chương tŕnh này.

* Việt Nam có điểm xuất phát về kinh tế thấp mà kết quả xếp hạng của học sinh lại cao như vậy, điều này có khách quan không thưa ông ?

- Kết quả này rất khách quan v́ về mặt kỹ thuật Việt Nam hoàn toàn theo PISA, từ việc chọn mẫu học sinh, chọn nhà trường tham gia chương tŕnh rồi việc thiết kế đề thi, chấm thi cũng đảm bảo tuân thủ chặt chẽ. Kỹ thuật của PISA theo một quy tŕnh chặt chẽ và khách quan. Người ta có thể không ngồi với ḿnh nhưng qua cách thiết kế, cách làm, họ vẫn phát hiện ngay nếu có hành vi vi phạm, khi đó tự nhiên logic của quá tŕnh đánh giá sẽ bị thay đổi và kết quả sẽ bị hủy ngay lập tức.

Tuy thế, khi Việt Nam đạt được kết quả cao, người ta cũng bất ngờ và cử chuyên gia sang thẩm định, kiểm tra lại. Những ǵ thấy nghi ngờ PISA yêu cầu ḿnh giải tŕnh, ḿnh phải nói được đúng lư do thỏa đáng mới được chấp nhận. V́ vậy trong 3 tháng vừa rồi ḿnh phải giải tŕnh nhiều và họ cũng có người sang thẩm tra lại. Trong quá tŕnh làm cũng có người nước ngoài đến hoặc người Việt Nam được thuê giám sát quá tŕnh hoạt động. V́ thế đây là kết quả hoàn toàn khách quan.

* Thứ trưởng có thể nói cụ thể hơn kết quả đánh giá chất lượng học sinh Việt Nam theo PISA?

- So với 65 nước được công bố kết quả th́ năng lực Khoa học của học sinh Việt Nam xếp thứ 8, năng lực Toán học thứ 17, năng lực Đọc hiểu thứ 19. Như vậy có nghĩa là những năng lực được đánh giá lần này, học sinh Việt Nam đều đứng ở tốp 20 nước có kết quả cao nhất.

* Thưa Thứ trưởng, học sinh Việt Nam đạt thứ hạng cao trong các cuộc thi học sinh giỏi quốc tế th́ chúng ta đă nghe nói nhiều năm. Vậy, ông có thể cho biết những điểm mới, sự khác biệt trong việc học sinh Việt Nam được PISA cũng xếp hạng cao trên thế giới lần này?

- Thế giới đă biết đến Việt Nam với những đoàn học sinh đi thi học sinh giỏi Olimpic quốc tế, Olimpic châu Á. Hai năm vừa qua, tất cả học sinh Việt Nam đi thi Olimpic đều đạt được huy chương. Đấy là học sinh có thành tích cao và được chính nước ḿnh lựa chọn, cử đi. Điều này cho thấy chất lượng giáo dục mũi nhọn của Việt Nam.

C̣n với kỳ kiểm tra lần này th́ từ việc chọn trường và chọn học sinh đều do PISA đảm nhận trên cơ sở Việt Nam cung cấp toàn bộ tư liệu của học sinh, các trường ở các tỉnh. Các chuyên gia quốc tế đă chọn ngẫu nhiên theo đại diện cho vùng, miền, dân tộc cho các loại h́nh trường công lập, ngoài công lập, bổ túc văn hóa, phổ thông, dạy nghề. Lần đánh giá này, PISA không yêu cầu học sinh làm những bài khó mà yêu cầu kiểm tra theo chuẩn kiến thức chung của các nước phát triển OECD. Học sinh có thể không làm những bài giống nhau. Trong một pḥng (35 em) chỉ có 2-3 em có đề giống nhau. Đề kiểm tra khác nhau để đảm bảo những nội dung kiểm tra bao quát được yêu cầu năng lực khi mà cộng tất cả lại. Học sinh làm đề khác nhau nhưng tính chung lại th́ năng lực được đánh giá đầy đủ. V́ vậy kết quả đánh giá lần này cho thấy chất lượng giáo dục phổ thông đại trà của Việt Nam.

* Thưa ông, có ư kiến cho rằng học sinh Việt Nam chỉ giỏi giải các bài toán và trả lời các câu hỏi có sẵn trong khi thực thế cuộc sống đ̣i hỏi mỗi cá nhân muốn thành công th́ tự phải vạch ra đề bài, xác định câu hỏi rồi t́m con đường để đi đến đáp án, ông có b́nh luận như thế nào về nhận định này?

- Trong đề thi của PISA, người ta cũng có yêu cầu học sinh phải tự nhận ra những vấn đề, t́m cách giải quyết vấn đề. Việt Nam ḿnh khi ra đề theo truyền thống thường cho đầy đủ các dữ kiện và nếu học sinh không sử dụng đủ dữ kiện th́ không giải được. Nhưng với PISA, có khi họ cho thừa có khi lại thiếu dữ kiện. Thừa th́ anh phải chọn ra những cái cần thiết, thiếu th́ anh phải t́m trong thực tế, tính thực tế để giải quyết vấn đề. Như vậy chất lượng PISA cũng có ư nghĩa phát hiện được năng lực phát hiện vấn đề của học sinh.

Tuy nhiên , nh́n chung, chúng tôi vẫn đánh giá năng lực phát hiện vấn đề của học sinh Việt Nam cũng chưa phải là giỏi. Những năng lực khác như năng lực giao tiếp, cộng tác, sáng tạo, năng lực xă hội hay c̣n gọi là kỹ năng mềm th́ học sinh ḿnh vẫn c̣n yếu.

PISA đánh giá những năng lực về Toán học, Đọc hiểu, Khoa học, c̣n những năng lực khác chưa đánh giá nên chúng ta cũng phải nh́n nhận học sinh ḿnh giỏi về những năng lực được PISA đánh giá nhưng chưa phải giỏi một cách toàn diện. V́ vậy chương tŕnh giáo dục phổ thông sắp tới, Việt Nam cần khắc phục những điểm yếu này, tập trung vào nâng cao những năng lực chung, năng lực xă hội, năng lực mềm cho học sinh.

* Thứ trưởng có thể nói cụ thể hơn về những thay đổi trong việc kiểm định, đánh giá chất lượng học sinh trong thời gian tới?

- Theo Nghị quyết Trung ương 8 lần này, đổi mới kiểm tra đánh giá là một trong những giải pháp được Bộ Giáo dục và Đào tạo xác định là giải pháp đột phá.

Thứ nhất, theo chương tŕnh cũ, ḿnh đánh giá kết quả học tập của học sinh, bây giờ ḿnh không chỉ đánh giá kết quả học tập mà phải đánh giá cả quá tŕnh học tập, trong quá tŕnh đó phát hiện xem học sinh có những ǵ khó khăn, có ǵ tốt. Tốt th́ động viên, khuyến khích; khó khăn th́ hướng, giúp các em vượt qua.

Thứ 2, đối với đánh giá kết quả th́ không chỉ là kết quả các em đă học được ǵ mà quan trọng là kết quả vận dụng được kiến thức vào trong cuộc sống và giải quyết được những vấn đề trong học tập, trong cuộc sống như thế nào.

Việt Nam hiện thực hiện đánh giá chất lượng từng học sinh, từng người học nhưng thế giới đánh giá chất lượng học sinh, chất lượng giáo dục của từng địa phương, từng quốc gia không phải chỉ dựa vào từng học sinh. Như việc các em có thể làm những đề khác nhau nhưng tổng hợp lại sẽ được một kết quả chung của một địa phương, một đất nước-đây gọi là đánh giá trên diện rộng. Thông qua PISA, Việt Nam học được phương pháp này.

Một điểm nữa rất quan trọng là làm thế nào để đánh giá đúng năng lực học sinh th́ cách viết câu hỏi, sắp xếp thành đề thi, thiết kế đề như thế nào ḿnh cũng học được qua việc tham gia PISA lần này.

* Thứ trưởng có thể cho biết chủ trương áp dụng PISA trong đánh giá học sinh thời gian tới sẽ như thế nào?

- Trong thời gian vừa qua Việt Nam cũng đă tiến hành một số hoạt động đánh giá học sinh trên diện rộng dạng như PISA. Ví dụ đă đánh giá học sinh lớp 5 năm 2001, 2007, 2011 và cũng đă bắt đầu đánh giá diện rộng với học sinh lớp 9, lớp 11; tuy nhiên năng lực của chúng ta để thiết kế những đề thi tốt, tổ chức những đợt khảo sát hiệu quả hơn c̣n phải học tập nhiều.

Sắp tới việc này sẽ được triển khai rộng hơn và sẽ đổi mới theo hướng đánh giá chất lượng giáo dục không phải chỉ là đánh giá chất lượng của người học, của cơ sở đào tạo, chương tŕnh đào tạo như thế nào. Như vậy nghĩa là việc đánh giá chất lượng giáo dục không phải chỉ có thi, kiểm tra mà c̣n có kiểm định; không phải chỉ có kiểm định chất lượng giáo dục cá nhân mà c̣n có tập thể, địa phương; không phải chỉ có đánh giá kết quả mà c̣n đánh giá quá tŕnh và nhấn mạnh hơn đến đánh giá năng lực của người học và thông qua đánh giá giúp cho việc dạy, học hiệu quả hơn.

Việt Nam sẽ tiếp tục phân tích kỹ báo cáo kết quả đánh giá PISA. V́ trong đó không phải chỉ có chỉ số về chất lượng học tập của học sinh mà c̣n chỉ ra mối liên hệ giữa những yếu tố tác động đến chất lượng. Ḿnh sẽ phân tích xem yếu tố nào là yếu tố thuận lợi, đang tác động tốt để tiếp tục phát huy; những yếu tố nào đang cản trở chất lượng th́ phải có những chính sách vượt qua, nghĩa là có những giải pháp về chính sách, đầu tư cho tốt, hiệu quả trong thời gian tới.

Hiện Việt Nam bắt đầu bắt tay vào việc chuẩn bị cho kỳ PISA năm 2015. PISA triển khai 3 năm 1 lần, năm 2012 lần đầu tiên và năm 2015 sẽ là lần thứ 2 Việt Nam tham gia.

* Xin cảm ơn Thứ trưởng đă nhận lời trả lời phỏng vấn của chúng tôi!

HOÀNG HOA - MỸ B̀NH (thực hiện)

           


Các tin đã đưa:  
Làm ǵ để đối mặt với thất bại? (12/12/2013)
Hăy thể hiện t́nh yêu với cha mẹ (12/12/2013)
Niềm tin của cậu học tṛ nghèo (12/12/2013)
Giúp học sinh “nh́n xa, trông rộng” (09/12/2013)
Quan tâm tạo việc làm cho người lao động (08/12/2013)
Ước mơ của Kim Ngân (06/12/2013)
Hoa hướng dương giữa đời thường (06/12/2013)
Khởi động giải thưởng "Holcim prize năm 2014" (05/12/2013)
Nâng chất nguồn nhân lực (03/12/2013)
Giai đoạn 2009-2012, sinh viên thực hiện 145 đề tài nghiên cứu khoa học (03/12/2013)

TIN VẮN

* Afghanistan. Cảnh sát nước này ngày 15-9 cho biết Mullah Barjan, một thủ lĩnh cấp cao của Taliban cùng 4 phiến quân khác đă bị tiêu diệt trong một chiến dịch vây ráp do lực lượng đặc nhiệm tiến hành vào nửa đêm ở quận Ghoryan thuộc tỉnh phía Tây Herat.

* Libye. Ngày 15-9, một tàu chở 250 người châu Phi di cư, trong đó có cả phụ nữ, đă bị đắm ngoài khơi bờ biển Libye khi đang trên đường tới châu Âu, khiến hầu hết những người trên tàu mất tích và có thể đă thiệt mạng.

T.T (Theo TTXVN)

MỚI CẬP NHẬT
 Trao tiền từ thiện
 45 năm thực hiện di chúc Chủ tịch Hồ Chí Minh
 Trao tiền từ thiện
 Cần nhân rộng ưu điểm và khẩn trương khắc phục khuyết điểm
 Khởi động cuộc thi “Prudential – Văn hay chữ tốt” năm 2014 khu vực ĐBSCL
   CÔNG LUẬN QUAN TÂM
Quỹ Ḥa b́nh và Phát triển Việt Nam tuyên bố phản đối việc Trung Quốc hạ đặt giàn khoan trái phép trong vùng biển Việt Nam
Ḥa b́nh, ổn định ở Biển Đông đang bị đe dọa nghiêm trọng
Rực rỡ khát vọng vươn lên của thành phố 10 mùa hoa
Hướng đến nền kinh tế xanh, bền vững
Những điều cần lưu ư khi bổ sung vitamin cho cơ thể
Phải coi công nghệ thông tin là động lực phát triển
Nền tảng để nâng cao chất lượng đào tạo
Việt Nam “về đích” 2012 với kỳ tích xuất siêu
Dây cáp giăng giữa lộ, 1 người tử vong
Uống bia dễ bị muỗi cắn
Công bố kết quả bầu cử đại biểu Quốc hội và HĐND các cấp
Tiểu sử tóm tắt những người ứng cử Đại biểu HĐND TP Cần Thơ khóa VIII, nhiệm kỳ 2011-2016
Tiểu sử tóm tắt và chương tŕnh hành động của những người ứng cử Đại biểu Quốc hội khóa XIII tại TP Cần Thơ
Nhật Bản nỗ lực khắc phục thảm họa động đất, ngăn suy giảm kinh tế
Nhiều người bị phơi nhiễm phóng xạ